Kiedy zacznie działać komisja ds. wykorzystania? Prof. Piotr Franaszek, szef komisji, wyjaśnia, jak będą przebiegać prace

Prof. Piotr Franaszek. Fot. BP KEP
KAI / mł

Jak działanie Komisji Niezależnych Ekspertów do Zbadania Zjawiska Wykorzystywania Seksualnego Osób Małoletnich w Kościele Katolickim w Polsce widzi jej nowy szef, prof. Piotr Franaszek? Jak wyjaśnia, uruchomienie komisji wymaga zebrania zespołu kompetentnych osób, historyk zakłada więc, że uda się uruchomić zespół do początku marca 2027 roku. Podkreśla też, że w raporcie muszą się znaleźć nie tylko informacje o tym, jakie przypadki wykorzystywania seksualnego miały miejsce. "Trzeba również zbadać, jak reagowali przełożeni, zwłaszcza biskupi. Czy podejmowali działania, czy zaniedbywali swoje obowiązki, czy też próbowali ukrywać sprawy?"

Prof. Piotr Franaszek opowiedział KAI o tym, jak został szefem Komisji Niezależnych Ekspertów do Zbadania Zjawiska Wykorzystywania Seksualnego Osób Małoletnich w Kościele Katolickim w Polsce. Jak mówił, na początku był zaskoczony, bo dostał propozycję od prymasa Polski, abp Wojciecha Polaka. "Rozmawiałem z jezuitą o. Adamem Żakiem, który od dawna zajmuje się problematyką wykorzystywania seksualnego, a także z kard. Rysiem i przedstawicielami Episkopatu. Otrzymałem projekt statutu komisji. Miałem do niego wiele uwag, dotyczących między innymi organizacji pracy, finansowania i ochrony danych osobowych. Niektóre kwestie skonsultowałem z synem, który jest radcą prawnym. Przygotowałem też opinię, w której wskazałem problemy wymagające wyjaśnienia" - mówi profesor w rozmowie z KAI.

DEON.PL POLECA

Historyk przyznaje, że zakres badań jest ogromny, gdyż obejmuje czas od 1945 roku. Potrzebna będzie do tego zarówno dokumentacja kościelna, jak i materiały IPN-u, ale kluczowa będzie według profesora współpraca z archiwami diecezjalnymi. "Komisja i jej zespoły muszą mieć możliwość prowadzenia kwerend i analizowania materiałów. Słyszałem również o dokumentach objętych szczególnymi ograniczeniami dostępu. Jeżeli takie zasoby okażą się istotne, trzeba będzie ustalić, na jakich zasadach komisja będzie mogła z nich korzystać" - mówi w wywiadzie. Jak podkreśla, archiwa to jednak nie wszystko; równie ważne jest dotarcie do osób skrzywdzonych i wysłuchanie ich. "Potrzebujemy specjalistów, którzy potrafią prowadzić takie rozmowy z odpowiednią delikatnością i wiedzą" - podkreśla.

Prof. Franaszek zapowiada też, że chce się zapoznać z raportem francuskiej komisji, by ocenić możliwy zakres działań i liczbę zaangażowanych podmiotów. "Zależy mi na tym, aby uświadomić biskupom, jak rozbudowanym przedsięwzięciem mogą być takie badania" - mówi. Podkreśla też, że w raporcie muszą się znaleźć nie tylko informacje o tym, jakie przypadki wykorzystywania seksualnego miały miejsce."Trzeba również zbadać, jak reagowali przełożeni, zwłaszcza biskupi. Czy podejmowali działania, czy zaniedbywali swoje obowiązki, czy też próbowali ukrywać sprawy?" - mówi profesor.

Zapytany o niezależność komisji, wyjaśnia, że była to jedna z kwestii, które wzbudziły jego wątpliwość, gdy czytał projekt statutu. "Biskupi argumentują, że komisja powinna być odrębną instytucją, mającą osobowość prawną, aby nikt nie mógł zarzucić jej, że jest jedynie narzędziem Episkopatu. Rozumiem ten argument. Formalna niezależność nie oznacza jednak, że komisja może funkcjonować bez jakichkolwiek związków organizacyjnych z Kościołem. Musimy przecież skompletować zespół, uzyskać odpowiednie pomieszczenia i zapewnić sobie zaplecze do pracy" - wyjaśnia prof. Franaszek. Jak dodaje, będzie też musiał prosić KEP m.in. o udostępnienie pomieszczeń potrzebnych do działania komisji. "Istotne jest, aby wsparcie organizacyjne nie oznaczało ingerowania w badania ani narzucania wniosków. Komisja musi mieć swobodę analizowania materiałów i formułowania ustaleń" - podsumowuje historyk.

Kiedy komisja zacznie działać? Profesor wyjaśnia, że pierwsza propozycja zakładała, że będzie to 17 listopada, ale on sam uważa ten termin za nierealny, bo nie można w kilka dni skompletować zespołu osób z różnych dziedzin i sprawdzić ich kompetencji. "Potrzeba na to kilku miesięcy" - mówi prof. Franaszek. Szef komisji zakłada też, że powstanie ona do początku marca 2027 roku, a na pierwsze rezultaty trzeba będzie poczekać do 2029 roku. "To jednak wstępny harmonogram. Wiele zależy od tego, jak szybko uda się zorganizować pracę, uzyskać dostęp do materiałów i nawiązać współpracę z zespołami diecezjalnymi." - mówi historyk.

Źródło: KAI / mł

DEON.PL POLECA

Tworzymy DEON.pl dla Ciebie
Tu możesz nas wesprzeć.

Skomentuj artykuł

Kiedy zacznie działać komisja ds. wykorzystania? Prof. Piotr Franaszek, szef komisji, wyjaśnia, jak będą przebiegać prace
Komentarze (5)
..
~. ..
28 października 2026, 12:56
Kiedy zacznie działać komisja ds. wykorzystania? Pytanie o czas ... a pytanie o działanie kiedy będzie sprawnie działająca komisja wtedy i tylko wtedy gdy będzie na jej czele stał analityk który będzie analizował dlaczego to coś co ma działać sprawnie nie działa jak bóg przykazał tylko się zawiesza zamula i działa jak zepsute od nowości bo fabryka źle coś zaprojektowała
PP
~przyszły papież Pius XI ja tu widzę cały świat
28 października 2026, 10:40
Historyk przyznaje, że zakres badań jest ogromny, gdyż obejmuje czas od 1945 roku. ? A dlaczego nie od uzyskania niepodległości ! Historyk chce szukać przyczyn w okresie PRL'u aby pokazać skutki w okresie po 1979r kiedy to zstąpił duch wzywany przez JPII i odnowił oblicze ziemi tej Ziemi "popegeerowskiej" ? czemu nie przyjrzeć się głębiej idąc do źródła patologii dworskiego kościoła sankcjonującego folwarczny socjalizm w jaśniepańskich czworakach po których wyszła na jaw pegeerowskaNędza aleDworski kościół wspaniał...jak jego fundatorzy nie beneficjenci dla których kościół był kolejnym narzędziem ucisku przemocy duchowej nieTylko przemocyPsychicznej jaką powodowałKościelnyDualizm wywołujący taki dysonansPoznawczy i konflikt interesówPowodującyKonfliktDanych(wartrości)że nawet Piłsudski w Łomży wyszedł zKościoła katolickiego i poszedł doKościoła ewangelickiego a Achille Ratti (późniejszy papież Pius XI) patrząc na Drozdowo powiedział "ja tu widzę cały świat" generalizacja czy uniwersum
MK
~Marian Kiepski
27 października 2026, 21:11
Jeżeli kompletowanie Komisji będzie trwało pół roku to efekty jej prac pojawią się po 2030 roku.
PV
~Popiełuszko vs Popielski
27 października 2026, 18:01
"Trzeba również zbadać, jak reagowali przełożeni, zwłaszcza biskupi. Czy podejmowali działania, czy zaniedbywali swoje obowiązki, czy też próbowali ukrywać sprawy?" - mówi profesor." To zdanie mnie zabolało najmocniej skupienie na piramidionie hierarchii odwraca uwagę od podstawy piramidy społecznej na której ten biskupi piramidon się wywyższył i staraniem wikariuszy (biskupich , generalnych i parafialnych) trwał w patologii niewzruszony UWAGA Trzeba również zbadać, jak reagowali poddani, zwłaszcza klerycy w WSD biorący przykład z góry z takich "pokornych" profesorów milczków uległych jak ks. profesor Witold Jemielity. Czy podejmowali działania (np. badawcze), czy zaniedbywali swoje prawo i obowiązek powiedzenia Non Possumus , czy też próbowali ukrywać "Te sprawy" przez osobiste wyparcie uprawiając Sztukę Milczenia w czasie Sztuki mówienia o tematach zastępczych - tego nie mówi profesor, dlaczego ?
HL
~historia lubi się powtarzać to samo przez to samo
27 października 2026, 17:15
Mentalność historyka nie jest mentalnością koronera (jeszcze z przed czasów ograniczenia jego pracy do wydobywania dowodów ze zwłok) historyk będzie badał swoje źródła kartograficzne którymi są zapisy na kartach historii będzie obrabiał zabytkową makulaturę i tworzył z niej nowe dokumenty i tu jest bieda umysłowa powtarzających to samo przez to samo a w wielu przypadkach dokumentów będzie brak natomiast są ofiary i sprawców brak bo sprawcy nie tworzyli dokumentów na siebie "zamiatając pod dywan" priorytetowym źródłem/materiałem/badawczym muszą być ofiary a to nie jest robota dla historyka ten co najwyżej może opisać historię z dokumentów jakie mu poda koroner lub specjalista patolog albo lekarz medycyny sądowej badający wpływ sprawców na zdrowie osoby poszkodowanej i zmiany w manipulowanym środowisku które było wyzwalaczem np. choroby psychicznej u osoby skrzywdzonej przez psychopatę wpływającego na relacje ofiary z otoczeniem np. wtórną wiktymizację w kryminogennym układzie zamkniętym