66 proc. narzeczonych mieszka razem. Co mówią najnowsze badania ISKK?

Ponad 66 proc. narzeczonych w Polsce mieszka wspólnie przed ślubem, a niemal połowa z nich żyje razem już ponad pięć lat. 2 proc. nie planuje dzieci. Takie dane przynosi najnowsze ogólnopolskie badanie Instytutu Statystyki Kościoła Katolickiego (ISKK), zaprezentowane w Sekretariacie Konferencji Episkopatu Polski w Warszawie.

Badanie objęło 4047 narzeczonych z 41 diecezji i było realizowane od kwietnia 2024 r. do maja 2025 r. na zlecenie Krajowego Ośrodka Duszpasterstwa Rodzin.

Kim są współcześni narzeczeni?

Z badań wyłania się obraz osób dojrzałych, z dużym doświadczeniem życiowym i wysokimi oczekiwaniami wobec małżeństwa.

• 70 proc. badanych podejmuje decyzję o sakramentalnym ślubie między 25. a 35. rokiem życia,

  ^{DEON.PL POLECA}
  

  Nadszedł czas, aby przemyśleć specyfikę kobiecego ciała w sytuacji, gdy różnice między płciami są kwestionowane, a nawet zacierane. Ciąża jest źródłem, z którego wszyscy pochodzimy, które przyjęło nas w świecie, zanim nas w niego rzuciło. (Dwa światy w jednym, Marie Leborgne Lucas)

• większość posiada wykształcenie średnie lub wyższe,

• 24 proc. ma już dzieci,

  DEON.PL POLECA
  
  
  

• ponad 2 proc. nie planuje potomstwa.

Blisko połowa par mieszkających wspólnie żyje w takim układzie ponad pięć lat.

Dyrektor ISKK, prof. Marcin Jewdokimow, podsumował, że są to "ludzie z dużym doświadczeniem i dużymi oczekiwaniami".

Motywacje: bezpieczeństwo ważniejsze niż tradycja

Badanie pokazuje, że współcześni narzeczeni kierują się przede wszystkim motywacją osobistą, a nie tradycją.

Wśród motywacji psychologiczno-społecznych:

• 77 proc. wskazuje na potrzebę bezpieczeństwa i stabilizacji,

• 65 proc. liczy na szczęście w małżeństwie,

• 38 proc. obawia się samotności.

Motywacje antropologiczno-kulturowe również mają znaczenie, ale nie dominują. 81 proc. chce spełnić się jako żona lub mąż, 76 proc. jako ojciec lub matka. Znaczenie tradycji wskazało nieco ponad 30 proc. badanych.

Moralność silniejsza niż religijność

Ciekawym wnioskiem jest to, że motywacja moralna wydaje się silniejsza niż czysto religijna.

• 92 proc. chce żyć w wierności,

• 82 proc. uważa nierozerwalność małżeństwa za istotną,

• 70 proc. liczy na łaskę sakramentu,

• 50 proc. deklaruje pragnienie świętości,

• 47 proc. chce być wiernym nauczaniu Kościoła.

Abp Wiesław Śmigiel zauważył, że religijność nie jest tu motywacją pierwszoplanową, co stanowi wyzwanie dla duszpasterstwa rodzin.

Mieszkanie razem przed ślubem – wyzwanie dla duszpasterstwa

Fakt, że większość narzeczonych mieszka wspólnie przed ślubem, bywa interpretowany jako niespójność między deklarowaną wiarą a praktyką życia.

Psycholog Marta Kardyś zwróciła uwagę na możliwy dysonans poznawczy – rozbieżność między przekonaniami a czynami. Może on prowadzić do racjonalizacji ("wszyscy tak robią") czy przenoszenia napięcia na instytucję Kościoła.

Jej zdaniem narzeczeni skupiają się przede wszystkim na pytaniu "jak żyć razem?" – jak komunikować się, rozwiązywać konflikty czy dzielić obowiązki. Rzadziej pojawia się pytanie "po co razem żyć?", które dotyka sensu, wartości i wymiaru duchowego.

Potrzeba towarzyszenia

Uczestnicy konferencji podkreślali, że przygotowanie do małżeństwa nie może ograniczać się do krótkiego kursu. Potrzebne jest długofalowe towarzyszenie młodym małżeństwom.

Zapowiedziano kontynuację badań – osoby, które wyraziły zgodę, zostaną ponownie zapytane za 2–3 lata o swoje doświadczenia, trudności i potrzeby wsparcia.

Wyniki pokazują, że współcześni narzeczeni nie kierują się wyłącznie tradycją. Szukają stabilności, sensu i bezpieczeństwa. Jednocześnie potrzebują głębszego wsparcia, zarówno psychologicznego, jak i duchowego w budowaniu trwałego małżeństwa.