Kardynał Luis Antonio Tagle nowym dziekanem Kolegium Kardynałów

Filipiński kardynał Luis Antonio Tagle objął funkcję dziekana Kolegium Kardynałów. Zastąpił na tym stanowisku 92-letniego kardynała Giovanniego Battistę Re. To pierwszy przypadek objęcia tej funkcji przez duchownego z Azji. Kardynał Re przyjmuje odtąd formalny tytuł dziekana seniora Kolegium Kardynałów.

• Nowy dziekan Kolegium Kardynałów – historyczna nominacja kardynała Tagle
• Zasady reformy papieża Franciszka i nowa rola dziekana seniora
• Służba i bogata kariera kurialna kardynała Giovanniego Battistę Re
• Rola dziekana w strukturach Kościoła: Primus inter pares

Kardynał Luis Antonio G. Tagle, 69-letni proprefekt Dykasterii ds. Ewangelizacji (Sekcji Pierwszej Ewangelizacji i Nowych Kościołów Partykularnych), został nowym dziekanem Kolegium Kardynałów. Na jednym z najważniejszych stanowisk w hierarchii kościelnej zastępuje kardynała Giovanniego Battistę Re, który kończy swoją posługę w wieku 92 lat. Wyboru dokonali Kardynałowie Biskupi, a decyzja wchodzi w życie 9 października. Wraz z nominacją kardynał Tagle obejmie tytularną diecezję w Ostii, zachowując jednocześnie dotychczasowy tytuł biskupa suburbikarnej tytularnej diecezji w Albano. Jest pierwszym Azjatą w historii, który stanie na czele Świętego Kolegium.

Kardynał Giovanni Battista Re, będący jedną z najbardziej wyrazistych postaci w Kurii Rzymskiej, w czasie swojej wieloletniej posługi za pontyfikatu czterech papieży – od Jana Pawła II do Leona XIV. Po ustąpieniu z urzędu zachowuje suburbikarną tytularną diecezję w Sabina-Poggio Mirteto oraz przyjmuje tytuł „dziekana emeryta” Kolegium Kardynałów. Wprowadzenie tej funkcji stanowi efekt reformy przeprowadzonej przez papieża Franciszka w motu proprio z 2019 roku. Zmiana ta zniosła dożywotność urzędu dziekana, wprowadzając pięcioletnią kadencję z możliwością jednorazowego odnowienia.

Reforma była odpowiedzią na rosnące wyzwania organizacyjne. Jak wskazywano, „wraz ze wzrostem liczby kardynałów” oraz w obliczu faktu, że „coraz większe zobowiązania” ciążyły na kierownictwie Kolegium, konieczne stało się odnowienie zasad funkcjonowania tej instytucji. Wybór odbywa się zgodnie z kan. 352 § 2 Kodeksu Prawa Kanonicznego, po czym decyzję zatwierdza papież.

Kardynał Re objął urząd dziekana w 2020 roku po kardynale Angelo Sodano, a w styczniu 2025 roku papież Franciszek przedłużył jego mandat na drugą kadencję, doceniając jego wielkie doświadczenie, energię i oddanie. Re miał za sobą bogatą karierę w dyplomacji papieskiej, Sekretariacie Stanu oraz jako prefekt Kongregacji ds. Biskupów w latach 2000–2010. To on przewodniczył uroczystościom pogrzebowym papieża Franciszka w kwietniu 2025 roku oraz odprawił Mszę pro eligendo Pontifice otwierającą majowe konklawe, które wybrało papieża Leona XIV.

Nowy dziekan, kardynał Tagle, arcybiskup senior Manili i dotychczasowy szef sekcji dawnej Propaganda Fide, jest niezwykle cenioną postacią w Kościele powszechnym. To właśnie on przekazał pierścień rybaka papieżowi Leonowi XIV podczas Mszy inaugurującej jego pontyfikat 18 maja 2025 roku. Jako dziekan Tagle będzie koordynował pracę kardynałów na całym świecie. Pełniąc tę rolę jako „primus inter pares”, nie sprawuje hierarchicznej władzy nad współbraćmi. Do jego kluczowych zadań należy zwołanie i przewodniczenie ewentualnemu przyszłemu konklawe.