Niedziela "Ad Gentes" i najliczniejsza wspólnota w Kościele w Polsce

Warto się zastanowić, dlaczego w czasach postępującej laicyzacji, właśnie Żywy Różaniec wciąż znajduje licznych uczestników w Polsce. Co wpływa na jego popularność?

Św. Mateusz zakończył swoją Ewangelię zapisem ostatniego polecenia, jakie Zmartwychwstały Jezus wydał Jedenastu uczniom, zgromadzonym na wskazanej przez Niego górze. "Idźcie więc i nauczajcie wszystkie narody, udzielając im chrztu w imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego. Uczcie je zachowywać wszystko, co wam przykazałem" (Mt 28, 19-20 - dosłownie powiedział "Idźcie więc i czyńcie uczniów ze wszystkich narodów"). To Chrystusowe polecenie często nazywane jest "nakazem misyjnym". Przywoływane jest zazwyczaj jako przypomnienie, że Kościół z natury jest misyjny.

Czy trzeba o tym przypominać? Najwyraźniej tak, skoro ojcowie Soboru Watykańskiego II uznali za konieczne ogłoszenie tuż przez jego zakończeniem (dokładnie 7 grudnia 1965 r.) "Dekretu o działalności misyjne Kościoła", zaczynającego się od słów "Ad Gentes" (Do narodów). Stwierdzili w nim m.in., że działalność misyjna Kościoła przypada na okres między pierwszym a drugim przyjściem Jezusa. "Zanim bowiem Pan przyjdzie, Ewangelia powinna być głoszona wszystkim narodom" - wyjaśnili dodają, że działalność misyjna polega "jedynie i wyłącznie na okazaniu planu Bożego, czyli Epifanii i całkowitym jego wypełnieniu w świecie oraz w jego historii, w której Bóg przez misje jawnie realizuje historię zbawienia".

Te same słowa, którymi rozpoczyna się zacytowany Dekret, przywoływane są w Kościele w Polsce w drugą Niedzielę Wielkiego Postu. Właśnie wtedy obchodzony jest Dzień Modlitwy, Postu i Solidarności z Misjonarzami, nazywany potocznie "Niedzielą Ad Gentes". W bieżącym roku był to 1 marca. Warto zapytać, w ilu parafiach tematyka misyjna ograniczyła się do jednego wezwania w modlitwie powszechnej i zbiórki pieniężnej przed kościołami. Pytanie wynika m.in.z faktu, że druga niedziela Wielkiego Postu w liturgii słowa niesie szereg innych treści, np. związanych z Przemienieniem Pańskim, których nie sposób pominąć w trakcie celebracji.

Zmarły nieco ponad rok temu ks. Zbigniew Sobolewski, dyrektor Dzieła Pomocy "Ad Gentes", w wywiadzie dla Katolickiej Agencji Informacyjnej zwracał uwagę, że ta wielkopostna nie jest w naszym kraju jedyną zbiórką związaną z misjami. W październiku w Niedzielę Misyjną zbieramy na Papieskie Dzieła Misyjne zaś w drugą niedzielę Adwentu - na Kościół na Wschodzie. "Niedziela «Ad Gentes» ma służyć przede wszystkim wsparciu polskich misjonarzy pracujących w tradycyjnych krajach misyjnych" - tłumaczył. Zauważył przy tym, że termin nie ma szczególnego znaczenia symbolicznego czy religijnego. Ogólnopolska zbiórka na misje, właśnie w drugą niedzielę Wielkiego Postu, została przeprowadzona po raz pierwszy w 2005 r., m.in. w odpowiedzi na skierowaną do polskich biskupów prośbę bp. Jana Ozgi z diecezji Doumé-Abong' Mbang w Kamerunie. "Konferencja Episkopatu Polski zdecydowała wówczas o rokrocznym obchodzeniu Dnia Modlitwy, Postu i Solidarności z Misjonarzami, po to, by Kościół w Polsce nie tylko wysyłał misjonarzy ale też ich systematycznie wspierał - duchowo i finansowo" - opowiadał ks. Sobolewski. Widać z tych wyjaśnień, że ewentualna zmiana terminu Niedzieli "Ad Gentes" na taką, która pozwalałaby więcej uwagi podczas liturgii poświęcić polskim misjonarzom, nie powinna być problemem.

Tuż przed tegorocznym obchodzonym w naszej Ojczyźnie Dniem Modlitwy, Postu i Solidarności z Misjonarzami, w Wiedniu odbyło się kontynentalne spotkanie Papieskich Dzieł Misyjnych Europy. Jak podał serwis Vatican News, trwało od 23 do 27 lutego br. Jednym z głównych tematów były zbliżające się "misyjne" jubileusze: 110-lecie Papieskiej Unii Misyjnej, 100-lecie ustanowienia Niedzieli Misyjnej oraz 200-lecie powstania Żywego Różańca.

Okazało się, że sporo uwagi poświęcono sytuacji Żywego Różańca w Polsce. Ten założony w 1826 r. przez Francuzkę Pauline-Marie Jaricot międzynarodowy ruch modlitewny ma za zadanie wspomaganie misji. Bardzo dobrze zakorzenił się w naszym kraju. Jak powiedział Radiu Watykańskiemu ks. Maciej Będziński, dyrektor krajowy Papieskich Dzieł Misyjnych w Polsce, jest on najliczniejszą wspólnotą funkcjonującą w Kościele na terenie naszej Ojczyzny - zrzesza około 2,5 miliona osób. Historia pokazuje, że niejednokrotnie stworzenie pierwszych róż różańcowych stało się początkiem ożywanie życia duchowego w parafii.

Warto się zastanowić, dlaczego w czasach postępującej laicyzacji, właśnie ta forma aktywności religijnej wciąż znajduje licznych uczestników w Polsce. Co wpływa na jej popularność? Prostota zasad, świadomość zaangażowania w ważne dzieło Kościoła powszechnego, przywiązanie do różańca? Z pewnością tak liczne zaangażowanie w Żywy Różaniec w Kościele w Polsce jest wskazówką duszpasterską dla działań, które nie tylko miałyby zatrzymać negatywne tendencje w naszej katolickiej wspólnocie, ale również tych nastawionych na szukanie nowych form dotarcia do ludzi w Ewangelią.

"Nie wszyscy musimy wyjechać na misje, ale wszyscy powinniśmy być misjonarzami!" - mówił bł. Paweł Manna, założyciel Papieskiej Unii Misyjnej, który po powrocie (ze względów zdrowotnych) z misji w Birmie dostrzegł - w jego ocenie - ogromną dysproporcję między misyjnymi potrzebami a brakiem zaangażowania w tę sferę zarówno duchownych, jak i świeckich na Starym Kontynencie w początkach XX stulecia.

Papież Franciszek w adhortacji apostolskiej "Evangelii gaudium" napisał jednoznacznie, że na mocy otrzymanego chrztu, każdy członek Ludu Bożego stał się uczniem misjonarzem. Powołał się przy tym stwierdzeniu na przytoczony wyżej misyjny naka, zapisany w końcówce Ewangelii św. Mateusza. "Każdy chrześcijanin jest misjonarzem w takiej mierze, w jakiej spotkał się z miłością Boga w Chrystusie Jezusie" - doprecyzował, apelując, aby traktować bycie uczniem i misjonarzem łącznie, a nie rozdzielnie. Nie mówmy już więcej, że jesteśmy «uczniami» i «misjonarzami», ale zawsze, że jesteśmy «uczniami-misjonarzami»" - prosił Papież. Można odnieść wrażenie, że właśnie w Żywym Różańcu w ta świadomość jest mocna.

"Pamiętajmy, że pierwszym i fundamentalnym wymiarem pomocy misjom jest modlitwa" - apelował bp Jan Piotrowski, przewodniczący Komisji Konferencji Episkopatu Polski ds. Misji, przed tegoroczną niedzielą "Ad Gentes". Jest mocna nadziej, że w Polsce jej nie zabraknie.