Putin nagrodził patriarchę Cyryla. „Za wybitne osiągnięcia w działalności humanitarnej”

Putin nagrodził patriarchę Cyryla. „Za wybitne osiągnięcia w działalności humanitarnej”
Fot. Wiaczesław Prokofjew / Biuro Prasowe Prezydenta Federacji Rosyjskiej
Katholisch.de/łs

Patriarcha moskiewski Cyryl I skończył 80 lat, a Władimir Putin postanowił uczcić ten jubileusz kolejnym państwowym wyróżnieniem. Rosyjski prezydent przyznał zwierzchnikowi Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego nagrodę państwową za „wybitne osiągnięcia w działalności humanitarnej”. Uroczystości w moskiewskiej katedrze Chrystusa Zbawiciela zgromadziły przedstawicieli części autokefalicznych Kościołów prawosławnych. Lista obecnych i nieobecnych pokazała jednak, że świat prawosławia pozostaje głęboko podzielony, przede wszystkim z powodu konfliktu o Ukrainę.

Kreml opublikował dekret Władimira Putina w sprawie przyznania nagrody w piątek. Wręczenie odznaczenia miało odbyć się w piątkowy wieczór, po powrocie prezydenta z podróży po Azji. Putin miał również spotkać się z patriarchą Cyrylem.

Nie jest to pierwsze państwowe wyróżnienie dla rosyjskiego hierarchy. Pięć lat temu, z okazji jego 75. urodzin, Putin przyznał mu Order świętego Andrzeja Apostoła – najwyższe odznaczenie państwowe Federacji Rosyjskiej. Tegoroczna nagroda jest kolejnym dowodem bliskich relacji między Kremlem a zwierzchnikiem rosyjskiego prawosławia.

DEON.PL POLECA

Urodziny patriarchy i goście z różnych Kościołów

Główne uroczystości religijne odbyły się w moskiewskiej katedrze Chrystusa Zbawiciela. W wielogodzinnym nabożeństwie uczestniczyli przedstawiciele kilku autokefalicznych Kościołów prawosławnych. Osobiście przybyli patriarchowie Jerozolimy, Antiochii i Serbii: Teofil III, Jan X oraz Porfiriusz. Obecny był także metropolita ziem czeskich i Słowacji Rastislav.

Do Moskwy przyjechali również przedstawiciele Kościołów prawosławnych z Gruzji, Bułgarii, Albanii i Macedonii. Łącznie swoje delegacje wysłała około połowa niezależnych Kościołów prawosławnych.

Sama obecność hierarchów nie oznacza jednak, że prawosławie mówi dziś jednym głosem. W świecie prawosławnym nie istnieje jeden centralny ośrodek władzy porównywalny z papiestwem w Kościele katolickim. Poszczególne Kościoły autokefaliczne zachowują niezależność, a relacje między nimi zależą między innymi od sporów dotyczących jurysdykcji, tradycji i pierwszeństwa honorowego.

Dlatego lista gości moskiewskich uroczystości ma znaczenie wykraczające poza sam jubileusz. Pokazuje, które Kościoły utrzymują relacje z patriarchatem moskiewskim, a które pozostają z nim w konflikcie lub zachowują dystans.

Ukraina podzieliła świat prawosławny

Jednym z najważniejszych źródeł obecnych napięć jest spór o status prawosławia na Ukrainie. W 2018 roku patriarcha Cyryl zerwał relacje z ekumenicznym patriarchą Konstantynopola Bartłomiejem I. Konflikt wybuchł po decyzji Konstantynopola o przyznaniu autokefalii, czyli niezależności kościelnej, Prawosławnemu Kościołowi Ukrainy.

Moskwa nie uznała tej decyzji i potraktowała ją jako naruszenie swojej dotychczasowej jurysdykcji. Spór szybko przerodził się w poważny kryzys relacji między poszczególnymi Kościołami prawosławnymi.

Patriarchat moskiewski zerwał następnie wspólnotę eucharystyczną z Patriarchatem Aleksandrii i całej Afryki oraz Kościołami Grecji i Cypru. Oznacza to, że duchowni i wierni tych Kościołów nie mogą w normalnych okolicznościach sprawować wspólnie Eucharystii ani przystępować do komunii w ramach zerwanej wspólnoty.

Podziały były widoczne również podczas jubileuszu w Moskwie. Wśród nieobecnych znalazły się między innymi delegacje Kościołów prawosławnych Rumunii i Polski. Nie oznacza to, że wszystkie nieobecności miały tę samą przyczynę, ale pokazuje, że uroczystości nie zgromadziły całego świata prawosławnego.

Cyryl i Putin. Sojusz, który trwa

Osiemdziesiąte urodziny patriarchy to także okazja do przypomnienia politycznego wymiaru jego działalności. Cyryl stoi na czele Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego od 2009 roku. Kościół ten liczy około 110 milionów wiernych i jest największym narodowym Kościołem prawosławnym na świecie.

Relacje patriarchy z Władimirem Putinem od lat wykraczają poza zwykłe kontakty między przedstawicielami państwa i wspólnoty religijnej. Cyryl wspiera politykę rosyjskich władz, a także usprawiedliwia rosyjską agresję na Ukrainę. W swoich wystąpieniach przedstawiał wojnę w kontekście obrony rosyjskiej tożsamości i wartości religijnych.

DEON.PL POLECA

Ta postawa wywołała reakcje międzynarodowe. Sankcje na patriarchę moskiewskiego nałożyły niektóre państwa Unii Europejskiej, a także Wielka Brytania i Kanada. Ukraina wszczęła wobec niego postępowanie karne.

W tym kontekście kolejna państwowa nagroda przyznana przez Putina nabiera szczególnego znaczenia. Rosyjski prezydent wyróżnia hierarchę, który nie tylko kieruje największym Kościołem prawosławnym w kraju, ale również publicznie wspiera politykę Kremla w sprawie Ukrainy.

Jubileusz Cyryla pokazał więc dwa obrazy współczesnego rosyjskiego prawosławia. Z jednej strony – silną pozycję patriarchy w Rosji i jego bliskie relacje z prezydentem. Z drugiej – podziały, które sprawiają, że nawet uroczystości tak wysokiej rangi nie są w stanie zgromadzić przedstawicieli wszystkich autokefalicznych Kościołów prawosławnych.

Katholisch.de/łs

Tworzymy DEON.pl dla Ciebie
Tu możesz nas wesprzeć.
Gabriel Bunge

Aby przybliżyć ikonę Rublowa, Autor zbadał tradycję wcześniejszych przedstawień Trójcy Świętej, niezwykle ciekawy, duchowy profil klasztoru, w którym powstała, i w końcu liturgię, do której została namalowana. Synteza tych trzech wątków: tradycji, duchowości i liturgii...

Skomentuj artykuł

Putin nagrodził patriarchę Cyryla. „Za wybitne osiągnięcia w działalności humanitarnej”
Wystąpił problem podczas pobierania komentarzy.
Nikt jeszcze nie skomentował tego wpisu.