#religia w szkole

Umieszczanie religii na pierwszej lub ostatniej godzinie lekcyjnej w praktyce oznacza zajęcia tuż po godz. 7.00 albo już po zakończeniu pozostałych lekcji. Rodzice i katecheci w rozmowie z Vatican News wskazują, że utrudnia to uczniom udział w katechezie. Według danych Instytutu Statystyki Kościoła Katolickiego w roku szkolnym 2024/2025 na lekcje religii uczęszczało w Polsce prawie 76 proc. uczniów.

Ile religii w szkole od września 2026? Choć Trybunał Konstytucyjny uznał zmiany za niezgodne z prawem, w rozpoczynającym się roku szkolnym organizacja lekcji religii pozostaje bez zmian w stosunku do zeszłego roku. Nowa podstawa programowa nie będzie jeszcze obowiązywać. To wszystko oznacza, że:

Nowy rok szkolny rozpoczyna się w atmosferze niepewności, a decyzje MEN są krzywdzące - napisał z okazji nowego roku szkolnego przewodniczący Komisji Wychowania Katolickiego KEP bp Wojciech Osial. "Konsekwencje ponoszą konkretni ludzie. Ponoszą je nauczyciele, którzy tracą godziny i poczucie bezpieczeństwa zawodowego. Ponoszą je ich rodziny. Ponoszą je także uczniowie i rodzice, dla których wychowanie religijne stanowi istotną część życia”.

Trudno się oprzeć wrażeniu częstego przygnębienia, ale też pewnej bezsilności wobec narzucanych zmian w kwestii nauczania religii w polskich szkołach. Zmiana używanej terminologii jest symptomatyczna.

To nie jest tekst przeciwko lekcjom religii ani tym bardziej przeciwko katechetom, których szczerze podziwiam za wytrwałość i determinację. Nie jest to też tekst przeciwko wierze i Kościołowi, co pewnie mi zaraz niektórzy zarzucą. To tekst o kilku głównych problemach, które mamy z lekcjami religii i które generują następne. Ale po kolei.

Stanowisko Stowarzyszenia Katechetów Świeckich poinformowało o przerwaniu 13 maja prac komisji sejmowych na nad obywatelskim projektem ustawy „TAK dla religii i etyki w szkole”. Pod projektem podpisało się ponad 500 tys. Polaków. Stowarzyszenie opublikowało stanowisko w tej sprawie. 20 maja br. w stolicy odbyła się również manifestacja. Sprawa jest częścią szerszego sporu dotyczącego obecności w polskich szkołach religii i etyki.

Przedstawiciele Obywatelskiej Inicjatywy „TAK dla religii i etyki w szkole” zabrali głos w Sejmie. Wspomniany projekt został poparty wcześniej przez ponad 500 tys. obywateli.

Można powiedzieć, że nowy rok kalendarzowy dla Kościoła katolickiego w Polsce rozpoczął się nie tylko od wizerunkowej wpadki, ale także od przepasywania okazji do wprowadzenia w przestrzeń publiczną jego liczącego się głosu.

W krótkim czasie stali się jednym z najważniejszych środowisk obywatelskich, które zabiera głos w sprawie edukacji, wartości, wychowania. Jednym z celów jest uświadamianie, jaką rolę i odpowiedzialność mają w Kościele osoby świeckie. Mijają dwa lata od założenia Stowarzyszenia Katechetów Świeckich. 

Czy nowa „Podstawa programowa nauczania religii rzymskokatolickiej w Polsce” to reakcja na szkodliwe zmiany, jakie dokonały się w organizacji lekcji religii w szkole, wprowadzone przez Ministerstwo Edukacji Narodowej?

Pokrzywdzeni czują się wszyscy: uczniowie, katecheci i rodzice - to jeden z wniosków po posiedzeniu Komisji Wychowania Katolickiego Konferencji Episkopatu Polski. Głównym tematem obrad była kwestia nowej podstawy programowej do nauczania religii.

Wraca temat religii w szkole. Od 1 września 2025 roku w szkole obowiązuje jedna godzina religii w tygodniu. Lekcja ta też nie wlicza się do średniej ocen. Wprowadzone zmiany wzbudziły sprzeciw Kościoła i konserwatywnej strony sceny politycznej. KEP we wrześniu wystosował list pasterski w tej sprawie, w którym przypomniał, że obecna koalicja rządowa połamała prawo polskie w tym względzie. Na tym jednak nie koniec. Przed nami obecnie pierwsze czytanie w Sejmie obywatelskiego projektu Stowarzyszenia Katechetów Świeckich.

Powołany zaledwie kilka miesięcy temu przez polskich biskupów Zespół Roboczy ds. Katechezy Parafialnej intensywnie pracuje. Pytanie, w jakim kontekście się to odbywa.

W diecezji kieleckiej w nowym roku szkolnym pracuje ok. 50 nauczycieli religii mniej niż w poprzednim.  - Dziś z pewnego rodzaju satysfakcją mogę powiedzieć, że udało nam się zachować miejsca pracy dla nauczycieli religii - mówił dyrektor Wydziału Katechetycznego Diecezji Kieleckiej ks. Paweł Ścisłowicz w rozmowie z Radiem Kielce. 

- My, głosiciele Chrystusowej prawdy, musimy błagać Boga właśnie o ten moment łaski dla naszych uczniów, naszych wychowanków, aby zechcieli szukać Boga, aby mieli odwagę kołatać do Bożych wrót, aby dostąpili łaski, że właśnie te wrota, otwarte na wieczność całą, także przed nimi kiedyś się otworzą – mówił abp Marek Jędraszewski w czasie Dnia Katechetycznego, który odbył się w Centrum Jana Pawła II „Nie lękajcie się!”.

Zmiany nadchodzące od 1 września postrzegam - i wprost mówię o tym moim uczniom na zajęciach bez żadnych skrupułów - jako zniechęcenie i odciąganie od mojego przedmiotu - pisze Przemysław Golec, nauczyciel religii. 

- Rodzice jako ludzie wierzący mają prawo do wychowania dzieci zgodnie z własną wiarą. Jeśli widzą w edukacji zdrowotnej jakieś treści, z którymi się nie zgadzają, mogą wypisać dzieci z tego przedmiotu - mówi bp Wojciech Osial, przewodniczący Komisji Wychowania Katolickiego KEP. W rozmowie z KAI odnosi się także do kwestii lekcji religii w nowym wymiarze. 

Komisja Wychowania Katolickiego wyraża nadzieję, że po wyroku Trybunału Konstytucyjnego, którego orzeczenia - w myśl Konstytucji RP - są ostateczne, zostanie przywrócony ład prawny, tzn. uchylone przez Trybunał regulacje zostaną cofnięte i nie będą przestrzegane przez podmioty odpowiedzialne za edukację w Polsce - czytamy w komunikacie Komisji Wychowania Katolickiego Konferencji Episkopatu Polski w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 3 lipca 2025 roku.

Trybunał Konstytucyjny orzekł, że rozporządzenie MEN, przewidujące, że od 1 września br. religia lub etyka będą się odbywać w szkołach w wymiarze jednej godziny tygodniowo, jest niezgodne z konstytucją. Minister edukacji arbitralnie ukształtował treść rozporządzenia - podkreślono w uzasadnieniu wyroku.

Zmiana rozporządzenia została wprowadzona bez podstawy prawnej – Minister Edukacji powinna działać w porozumieniu ze związkami wyznaniowymi, tymczasem do takiego porozumienia nie doszło. Minister jednostronnie zmieniła przepisy – powiedział w wywiadzie z KAI prof. Piotr Tomasik, koordynator Biura Programowania Katechezy przy Komisji KEP ds. Wychowania Katolickiego, pracownik Wydziału Teologicznego UKSW, który odniósł się do kwestii ograniczania lekcji religii w szkołach. 3 lipca Trybunał Konstytucyjny ma rozpatrzyć sprawę rozporządzenia Ministerstwa Edukacji Narodowej, które od 1 września 2025 roku ma zmienić sposób organizacji lekcji religii w szkołach.

{{ article.description }}