Słuchać i pościć – wielkopostny czas nawrócenia

Orędzie Leona XIV na Wielki Post 2026 koncentruje się wokół hasła: „Słuchać i pościć. Wielki Post jako czas nawrócenia”. Papież ukazuje ten okres jako szczególną okazję do odnowy duchowej poprzez powrót do centrum życia chrześcijańskiego, którym jest misterium Boga. Podkreśla, że Wielki Post ma pomóc wierzącym odzyskać gorliwość wiary i uwolnić serca od nadmiernych trosk codzienności.

Leon XIV: młodzi wracają do wiary, potrzebują dobrych kapłanów

Kościół

Punktem wyjścia drogi nawrócenia jest otwarcie się na Słowo, które Bóg do nas wypowiada. Papież zaznacza, że „każda droga nawrócenia zaczyna się, gdy pozwalamy, aby dotarło do nas Słowo Boże”. Istnieje ścisły związek między przyjęciem Słowa a wewnętrzną przemianą człowieka. Wielki Post staje się więc czasem wsłuchiwania się w głos Boga i ponownego wyboru drogi Chrystusa – drogi prowadzącej przez mękę ku zmartwychwstaniu.

W części zatytułowanej „Słuchać” Leon XIV rozwija temat duchowej postawy słuchania. Zauważa, że gotowość słuchania jest podstawą każdej relacji. Przywołuje obraz Boga objawiającego się Mojżeszowi w płonącym krzewie i cytuje słowa: „Dosyć napatrzyłem się na udrękę ludu mego w Egipcie i nasłuchałem się narzekań jego” (Wj 3,7). Bóg przedstawiony jest jako Ten, który słyszy krzyk uciśnionych i podejmuje działanie wyzwalające. Słuchanie nie jest więc bierne, lecz prowadzi do odpowiedzialności.

Ojciec Święty podkreśla, że liturgia uczy prawdziwego słuchania rzeczywistości. Dzięki Pismu Świętemu wierzący potrafi rozpoznać wołanie cierpiących i niesprawiedliwie traktowanych. Szczególnie mocno wybrzmiewa zdanie: „los ubogich stanowi krzyk, który w historii ludzkości nieustannie domaga się odpowiedzi”. Słuchanie Boga prowadzi zatem do wrażliwości społecznej i zaangażowania.

W części „Pościć” papież ukazuje post jako praktykę, która przygotowuje serce na przyjęcie Słowa. Post pozwala odkryć, czego naprawdę pragniemy i co uznajemy za niezbędne. Pomaga uporządkować pragnienia i przemienić je w tęsknotę za sprawiedliwością. Przywołując refleksję św. Augustyna z Hippony, cytuje słowa: „W czasie ziemskiego życia udziałem ludzi jest łaknąć i pragnąć sprawiedliwości, natomiast nasycenie nią należy do innego życia”. Post rozszerza serce człowieka i kieruje je ku Bogu.

Jednocześnie Leon XIV ostrzega przed powierzchownym lub pysznym przeżywaniem postu. Przypomina, że „nie pości naprawdę ten, kto nie potrafi żywić się Słowem Bożym”. Autentyczny post musi być zakorzeniony w wierze, pokorze i komunii z Chrystusem. Papież proponuje również bardzo konkretną formę ascezy – powstrzymywanie się od słów raniących. Zachęca, aby „rozbrajać język”, rezygnując z osądów, oszczerstw i mowy nienawiści, a zastępując je słowami nadziei i pokoju.

W części „Razem” orędzie podkreśla wspólnotowy wymiar Wielkiego Postu. Nawrócenie nie dotyczy jedynie pojedynczej osoby, lecz całych wspólnot: parafii, rodzin, grup kościelnych. Wspólne słuchanie Słowa i wspólne praktykowanie postu mają prowadzić do odnowy relacji, pogłębienia dialogu oraz większej otwartości na potrzeby świata. Papież wskazuje, że wspólnoty powinny stać się miejscem, gdzie „krzyk cierpiących zostanie wysłuchany”, a słuchanie stanie się początkiem realnych dróg wyzwolenia.

Leon XIV do pracowników Watykanu: jedność wiary, modlitwy i pracy

Wydarzenia

Na zakończenie Leon XIV udziela błogosławieństwa i zachęca do modlitwy o łaskę uważnego słuchania Boga oraz ludzi „ostatnich”. Wielki Post jawi się w jego orędziu jako czas integralnej przemiany: serca, słów i relacji społecznych. To droga ku budowaniu – jak pisze – „cywilizacji miłości”, której fundamentem jest wrażliwość, pokora i odpowiedzialność za drugiego człowieka.