Świętość kapłanów to nie tylko ich prywatna sprawa

Nie ma wątpliwości, że Światowy Dzień Modlitw o Uświęcenie Kapłanów to przede wszystkim okazja, aby sami księża przyjrzeli się kwestii swojej świętości. Ale czy tylko oni powinni się o nią modlić?

Trudno powiedzieć, czy ta papieska inicjatywa na dobre zakorzeniła się w Kościele w Polsce. W tegorocznym Internetowym Dzienniku Katolickim przygotowywanym przez Katolicką Agencję Informacyjną wśród informacji z naszego kraju z 12 czerwca br. nie rzuca się w oczy żadna informacja jej poświęcona. Dzień później znalazła się wiadomość o obchodach z udziałem około dwustu księży, które w sobotę, 13 czerwca, miały miejsce w Rzeszowie.

Czego dotyczą powyższe spostrzeżenia? Światowego Dnia Modlitw o Uświęcenie Kapłanów. Nie jest to pomysł nowy. Jako moment jego powstania wskazywany jest rok 1995. To w tym właśnie roku, w Liście do kapłanów na Wielki Czwartek św. Jan Paweł II napisał: "Wielki Czwartek, prowadząc nas do początków naszego kapłaństwa, przypomina nam również o obowiązku dążenia do świętości, byśmy byli «sługami świętości» wobec ludzi powierzonych naszej duszpasterskiej trosce. W tym świetle wydaje się godna uwagi propozycja wysunięta przez Kongregację ds. Duchowieństwa, by w każdej diecezji obchodzić «Dzień Modlitwy o Uświęcenie Kapłanów» z okazji uroczystości Najświętszego Serca Pana Jezusa lub w innym dniu, bardziej odpowiadającym lokalnym wymaganiom i zwyczajom duszpasterskim". Papież dodał: "Chętnie podejmę tę propozycję, wyrażając życzenie, by tego rodzaju Dzień pomagał kapłanom upodabniać się coraz bardziej do Serca Dobrego Pasterza".

Jak widać, nasz rodak na Stolicy Piotrowej nie ustanowił sztywnego terminu obchodzenia dnia poświęconego świętości księży. Są w naszej Ojczyźnie diecezje, w których jest on obchodzony w innych terminach niż uroczystość Najświętszego Serca Pana Jezusa, która w tym roku znalazła się w kalendarzu liturgicznym pod datą 12 czerwca. Organizują go np. po wakacjach, na początku roku katechetycznego. A przykładowo w archidiecezji warmińskiej w bieżącym roku taki Dzień miał miejsce w kościele seminaryjnym Wyższego Seminarium Duchownego Metropolii Warmińskiej "Hosianum" 28 maja. W zapowiedzi wydarzenia, dostępnej na stronie archidiecezji warmińskiej, znalazła się adnotacja skierowana do księży: "Obecność w tym dniu należy traktować jako obowiązkową".

Szukając w globalnej sieci informacji o polskich obchodach Dnia Modlitw o Uświęcenie Kapłanów łatwo też natrafić na informację, że np. w archidiecezji lubelskiej dwa lata temu obchodzony był 9 listopada.

Na stronie diecezji rzeszowskiej można znaleźć bogato ilustrowaną fotografiami relację ze wspomnianych już obchodów, które odbyły się w minioną sobotę, tuż po uroczystości ku czci Serca Jezusowego. Około dwie setki księży wypełniły katedrę w Rzeszowie. "Spotkaniu przewodniczył biskup rzeszowski Jan Wątroba. Konferencję oraz homilię do duchowieństwa wygłosił ks. prof. Adam Rybicki, który w swoich rozważaniach nad tajemnicą Niepokalanego Serca Maryi zachęcał kapłanów do troski o czystość serca, intencji oraz roztropności w otwieraniu się na współczesną kulturę i napływające treści" – można przeczytać w obszernym sprawozdaniu. Jest też spore streszczenie konferencji i homilii. Na zakończenie podano podstawowe informacje na temat Światowego Dnia Modlitw o Uświęcenie Kapłanów. Ostatnie zdanie tego, mającego charakter tzw. backgroundu, akapitu brzmi: "To dzień modlitw wszystkich wiernych w intencji kapłanów, ale przede wszystkim dzień modlitw samych kapłanów o własne uświęcenie".

Przez całe lata na Światowy Dzień Modlitw o Uświęcenie Kapłanów specjalne dokumenty wydawała Kongregacja ds. Duchowieństwa. To się zmieniło, gdy swój pontyfikat rozpoczął Leon XIV. Już w zeszłym roku ogłosił na ten dzień specjalne orędzie. W bieżącym roku dokładnie 12 czerwca, w uroczystość Najświętszego Serca Pana Jezusa, skierował "Przesłanie do kapłanów". Adresatami zeszłorocznego orędzia też byli kapłani.

"Bóg zaprasza nas do uczestnictwa w swojej własnej świętości. Kiedy wzywa nas, abyśmy byli święci, ponieważ On jest święty, wskazuje nam drogę, którą mamy podążać: pozwolić się kształtować według Jego Serca. Dla nas zaś, najdrożsi bracia, wezwanie to ma charakter szczególnie radykalny" – napisał Papież w tegorocznym przesłaniu do księży. Przypominając Bożą obietnicę: "I dam wam pasterzy według mego serca, by paśli was rozsądnie i roztropnie" (Jr 3, 15), Leon XIV wyjaśnił, że świętość, której się od katolickich kapłanów oczekuje, jest ufnym powierzeniem się Bogu: pozwoleniem, by przemieniał ich Jego Duch Święty.

Papież zwrócił uwagę na paradoks życia kapłańskiego: "Jesteśmy powołani do udziału w samej świętości Boga, a przecież nosimy ten skarb w naczyniach glinianych (por. 2 Kor 4, 7); jesteśmy ograniczeni i niedoskonali, często naznaczeni słabościami i zmęczeniem, a niekiedy także ranami". Odpowiadając na pytanie o to, jak ludzkie serce – tak kruche i podatne na zranienie – może odpowiedzieć na wspomniane wzniosłe wezwanie, Następca św. Piotra stwierdził: "Kapłan żyje w tym napięciu, lecz wie, gdzie szukać pokoju: w otwartym boku Pana Jezusa".

Leon XIV zaznaczył również, że odpowiedź na powołanie do świętości nie polega przede wszystkim na wysiłku ascezy i doskonałości – choć pozostaje on konieczny – lecz na ufnym przylgnięciu do miłości objawionej w przebitym Sercu Jezusa. Ono jest miejscem, "w którym świętość objawia się jako zażyłość i czułość". Papież zauważył też, że świętość kapłana może wyrażać się "w pokornej i odważnej bliskości, w byciu dla wszystkich i przy wszystkich, w pozostawianiu otwartej bramy owczarni, aby wielu mogło wejść i znaleźć pastwisko oraz odpoczynek". Zdaniem Papieża dlatego wymaga się od księży takiej relacji z Bogiem, która nie oddala ich od ludzi, lecz czyni ich bliskimi wszystkim. Chodzi o relację, która kształtuje serca cierpliwe, czułe, zdolne do bliskości, współczucia i słuchania.

Nie ma wątpliwości, że ustanowiony przez św. Jana Pawła II Światowy Dzień Modlitw o Uświęcenie Kapłanów to przede wszystkim okazja, aby sami księża przyjrzeli się kwestii swojej świętości i prosili o nią Boga. Jednak wymienione przez Leona XIV oczekiwania wobec duchownych podpowiadają, że ich świętość nie jest jedynie ich prywatną sprawą. Nie bez powodu na stronie diecezji rzeszowskiej napisano, że chodzi o dzień modlitw wszystkich wiernych w intencji kapłanów. Praktykowane w Polsce sposoby obchodzenia Światowego Dnia Modlitw o Uświęcenie Kapłanów w pewnym sensie z góry zakładają brak uczestnictwa w nich świeckich ich udział marginalizują. Może warto coś w tej kwestii zmienić?